Cmentarz Komunalny nr 2 im. Ofiar II Wojny Światowej w Toruniu

Opis atrakcji

Topografia

Cmentarz usytuowany jest w miejscu dawnego lasku, znacznie oddalonego od centrum Torunia, przy drodze prowadzącej na Chełmżę. Przez lata jego powierzchnia była kilkukrotnie powiększana, co odzwierciedla się w jego skomplikowanej topografii. Cmentarz składa się z 25 kwater regularnie rozmieszczonych na przestrzeni związanej z historią i pamięcią lokalną.

Pochowani na cmentarzu

Cmentarz jest miejscem spoczynku wielu ofiar II wojny światowej, co czyni go ważnym punktem na mapie miejsc pamięci narodowej. Znajdują się tu m.in. mogiły 711 Polaków zamordowanych w regionie, w tym w Szmalcówce, oraz 541 żołnierzy Armii Czerwonej. Warto również wspomnieć o pomniku poświęconym Sybirakom oraz zbiorowej mogile dzieci polskich zamordowanych w latach 1940-1943.Wśród pochowanych są także osoby zasłużone dla lokalnej społeczności, jak Leon Jeśmanowicz, matematyk i profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, nauczyciele Idzi i Regina Krymscy, czy żołnierz Armii Krajowej Jan Ratyński.

Historia

Pierwszy projekt cmentarza został zaprezentowany w 1889 roku przez pastora ewangelickiego Andriessena, co zapoczątkowało jego realizację. W 1891 roku odbył się pierwszy pochówek, mimo pewnych kontrowersji związanych z wyborem lokalizacji. W okresie międzywojennym teren cmentarza został znacząco rozbudowany. Podczas II wojny światowej stał się miejscem spoczynku dla ofiar okrucieństw hitlerowskich, a po wojnie przeniesiono na jego teren część szczątków ofiar innych zbrodni, w tym z Barbarci.Interesującym aspektem historycznym jest przeniesienie w 1997 roku pozostałości pomnika wdzięczności Armii Czerwonej z centrum miasta na teren cmentarza, co dodatkowo podkreśla jego znaczenie jako miejsca refleksji nad dramatycznymi wydarzeniami XX wieku.