Zespół zabudowy placu Akademickiego w Bytomiu to unikalne miejsce dla miłośników architektury i historii miejskiej, które przyciąga turystów swoją wyjątkową atmosferą i pięknem urbanistycznym. Usytuowany w śródmieściu Bytomia, stanowi doskonały przykład harmonijnego połączenia różnorodnych stylów architektonicznych z początku XX wieku. Spacer po tym miejscu to nie tylko wędrówka po zabytkowej przestrzeni, ale także okazja do odkrycia bogatej historii tego rejonu miasta.
Plac Akademicki zachwyca turystów swoją owadową formą i imponującymi wymiarami, wynoszącymi około 100 na 170 metrów. Centralnym punktem placu jest fontanna, otoczona rzeźbami pięciu chłopców, siedzących na takich postaciach jak żółw, rak czy żaba. To miejsce, wypełnione zielenią, jest idealne do relaksu i spacerów, oferując jednocześnie szeroką gamę stylów architektonicznych.Warto zwrócić uwagę na budynek pod numerem 17, będący jednym z najbardziej charakterystycznych elementów placu. Pierwotnie służył jako siedziba prezydium policji, a obecnie mieści Katedrę i Zakład Chirurgii Stomatologicznej Śląskiego Uniwersytetu Medycznego. Jego architektura, łącząca elementy ekspresjonizmu i art déco, daje wyrazisty kontrast dla znajdujących się w pobliżu secesyjnych i modernistycznych kamienic przy numerach 1, 3, 5, 13 i 15.Nie można pominąć także dawnego "Domu Partii", czyli przebudowanego kompleksu mieszczącego niegdyś gmach Komitetu Miejskiego PZPR przy numerach 23-25, będącego przykładem adaptacji budynków do zmieniających się potrzeb socjalnych i politycznych.
Historia placu Akademickiego sięga początku XX wieku. Już w 1892 roku przez jego teren przebiegała droga do Szarleja. W 1905 roku rozpoczęto wytyczanie placu jako części nowego urbanistycznego planu, który obejmował również dzisiejszy plac Słowiański. Na początku XX wieku plac nosił nazwę Platz Nördlich der Kaserne, a jego nazwa kilkukrotnie się zmieniała, by po 1947 roku przyjąć miano Reichspräsidentenplatz, a w 1957 roku – placu Feliksa Dzierżyńskiego. Ostatecznie, na wniosek ludności kresowej, plac zyskał nazwę Akademickiego, odnosząc się do ulicy Akademickiej we Lwowie.Pierwsze kamienice, w tym te zaprojektowane przez Eduarda Arndta i Eugena Waltera, postawiono już w 1905 roku. Plac wzbogacił się o nowe budynki do 1926 roku, kiedy prace budowlane zostały zakończone. W 1932 roku przybył tu pomnik wojenny, a w 1947 roku stanęła fontanna autorstwa Józefa Sawickiego i Tadeusza Sadowskiego, będąca kolejnym symbolem placu.
Zespół zabudowy placu Akademickiego stanowi imponujący przykład różnorodności stylów architektonicznych, od secesji, przez modernizm, aż po elementy art déco. Wschodnia część placu jest znana z funkcjonalistyczno-ekspresjonistycznych pierzei, natomiast zachodnia zabudowana jest secesyjnymi i modernistycznymi kamienicami. Plac jest otoczony historycznymi budynkami mieszkalnymi oraz dwoma schronami przeciwlotniczymi z 1942 roku, których wentylatornie subtelnie ukryto w zieleni.