Płyta nagrobna prymasa i arcybiskupa Zbigniewa Oleśnickiego to jedno z cennych dzieł sztuki renesansowej autorstwa znakomitego artysty Wita Stwosza. Znajduje się ona w katedrze w Gnieźnie, gdzie pełni rolę hołdu dla prymasa, który zmarł 2 lutego 1493 roku. Stworzona z inicjatywy rodziny Oleśnickiego, płyta powstała prawdopodobnie około 1495 roku. To dzieło docenią zwłaszcza miłośnicy sztuki renesansowej i historii, gdyż jest bogato zdobione płaskorzeźbami i inskrypcjami.
Płyta nagrobna wykonana z czerwonego marmuru przedstawia arcybiskupa Zbigniewa Oleśnickiego w stroju pontyfikalnym. Jest to fascynujący przykład portretu reprezentacyjnego, gdzie prymas trzyma księgę w lewej ręce, a krzyż kardynalski w prawej. Dominującym elementem jest realistycznie oddana twarz, która oddaje charakterystyczne cechy postaci. Po bokach twarzy znajdują się dwa anioły trzymające kotarę, symbolizującą wejście do Królestwa Niebieskiego. U stóp arcybiskupa widnieje duża tarcza z herbem Dębno, a na narożach dodatkowe herby: Dębno, Topór, Gryf i Korczak.Płaskorzeźba została umieszczona w arkadzie z łukiem trójlistnym, a powierzchnia płyty wypełniona jest ornamentyką wici roślinnej z ukrytymi symbolicznie ptakami – papugami. Relief otacza gładka bordiura z inskrypcją opiewającą zasługi arcybiskupa: Zbigniewa z Oleśnicy, ojca ojczyzny, zmarłego 2 lutego 1493 roku. To dzieło łączy w sobie wyjątkową głębię i wyczucie materii charakterystyczne dla stylu Wita Stwosza.
Choć Zbigniew Oleśnicki zmarł w 1493 roku, dzieło Wita Stwosza przypuszczalnie ukończono dopiero po tej dacie. Zachowała się wzmianka o pokwitowaniu odbioru ostatniej raty za nagrobek z listopada 1495 roku, sugerując, że płyta została ukończona właśnie około tego czasu. Nagrobek, będąc częścią kolekcji cennych dzieł sztuki w katedrze gnieźnieńskiej, stanowi także świadectwo wyjątkowych umiejętności artystycznych Stwosza, który w swojej pracy łączył gotyckie tradycje z renesansową nowoczesnością.


ul. Składowa 1


ul. Kostrzewskiego 1