Kolegiata Najświętszej Maryi Panny Królowej Świata w Stargardzie

Opis atrakcji

Co zasługuje na uwagę

Kolegiata uchodzi za jeden z najcenniejszych zabytków Pomorza Zachodniego, będąc jednocześnie jedną z najbardziej znakomitych świątyń gotyckich nad Morzem Bałtyckim. Jej imponująca bryła, widoczna ze wszystkich dróg prowadzących do Stargardu, przyciąga uwagę. Wieża kolegiaty plasuje się na dziewiętnastym miejscu w kraju pod względem wysokości, co czyni ją konkurencyjną w porównaniu z innymi znaczącymi budowlami regionu. Zlokalizowana na rynku, stanowi wizytówkę miasta i punkt, od którego warto rozpocząć zwiedzanie Stargardu.

Architektura zewnętrzna

Świątynia została zbudowana z gotyckiej cegły na granitowych fundamentach i ma formę wydłużonego prostokąta, który zamyka się wielobocznie od wschodu. Jest orientowana zgodnie ze średniowiecznymi zasadami z prezbiterium skierowanym na wschód. Zróżnicowane podziały elewacji i bogactwo detali architektonicznych odzwierciedlają ewolucję stylu architektonicznego na przestrzeni wieków. Najbardziej imponująca jest Kaplica Mariacka z wysuniętym ośmiobokiem i odrębnym dachem namiotowym, którą warto podziwiać szczególnie z zewnątrz.

Wieże

Kolegiata posiada dwie wieże, z których północna, o wysokości 83,5 metra, dominuje nad panoramą miasta. Ta gotycka wieża przyciąga uwagę swoją smukłą i elegancką formą, będąc jednocześnie jedną z najwyższych w Polsce. W 2006 roku na jej szczycie otwarto taras widokowy, z którego można podziwiać rozległe widoki na Stargard i okolice. Według legend, budowa drugiej wieży została wstrzymana z powodu dyskusji o jej przeznaczeniu, pozostawiając ją niższą.

Wnętrze kościoła i jego zabytki

Wnętrze kolegiaty to prawdziwa skarbnica zabytków, w której barokowe i gotyckie wpływy harmonijnie się przeplatają. Godny uwagi jest drewniany, barokowy ołtarz główny z 1663 roku, ufundowany przez Krzysztofa Püttmanna. Przyciągająca wzrok ambona z 1683 roku zdobiona jest rzeźbami czterech ewangelistów. Z ciekawostek rzeźbiarskich warto zwrócić uwagę na reliefową strefę kapitelową w portalu wieży północnej, zdobioną scenami z Księgi Rodzaju. W kolegiacie zachowały się także osiem witraży z 1911 roku, które dalej dekorują wnętrza kościoła, dodając im kolorowych akcentów.

Historia kościoła

Kolegiata w Stargardzie powstała w miejscu, gdzie pierwszą drewnianą świątynię zbudowano już w 1242 roku. Budowla przeszła liczne przebudowy – od halowej konstrukcji w XIII wieku po rozbudowę w stylu bazylikowym pod koniec XIV wieku. Po pożarze w XVII wieku kościół zyskał nowy barokowy wystrój, później zastąpiony neogotyckim. Zniszczenia II wojny światowej rozpoczęły okres odbudowy i rekonstrukcji, zakończony ostatecznie w latach 60. XX w. Od 1995 roku kościół posiada status kolegiaty, co podnosi jego rangi wśród świątyń Pomorza Zachodniego. W 2010 roku obiekt wraz z murami obronnymi został uznany za pomnik historii, co podkreśla jego znaczenie kulturowe i architektoniczne.